Akkaya Jeneratör ·
Bina ve iş yerlerindeki jeneratörlerin çoğu, elektrik kesildiğinde kimse dokunmadan çalışır ve elektrik geri geldiğinde kendiliğinden durur. Bunu sağlayan şey otomatik transfer panosu, kısaca ATS (Automatic Transfer Switch).
ATS ne yapar?
- Şebeke voltajını sürekli izler.
- Elektrik kesildiğinde ya da voltaj kabul edilemez seviyeye düştüğünde jeneratöre çalış komutu verir.
- Jeneratör voltajı ve frekansı oturunca yükü şebekeden jeneratöre aktarır.
- Şebeke geri gelip bir süre kararlı kalınca yükü yeniden şebekeye verir.
- Jeneratörü bir süre yüksüz çalıştırıp soğutur ve durdurur.
Bu geçişler genelde birkaç saniye ile birkaç on saniye arasında sürer. Hastane, veri odası gibi saniyelik kesintinin bile sorun olduğu yerlerde jeneratörün önüne bir kesintisiz güç kaynağı (UPS) konur.
Neden önemli?
ATS iki görevi aynı anda yapar: konfor ve güvenlik. Bir yandan elektrik kesildiğinde kimsenin bodruma inip jeneratörü çalıştırması gerekmez. Öte yandan jeneratör ile şebekenin asla aynı anda tesisata bağlanmamasını sağlar. Bu kilit olmasaydı, şebeke geri geldiğinde jeneratör ve tesisat zarar görür; şebeke hattında çalışan teknisyenler için de ciddi tehlike oluşurdu.
En sık ATS arızaları
- Kontaktör yapışması ya da çekmemesi: yük jeneratöre geçmez ya da şebekeye geri dönmez.
- Kontrol sigortası atması: pano sinyal veremez, jeneratör çalışmaz.
- Yanlış ayar: şebeke gerilimi düşük olduğu halde kesinti algılanmaz ya da küçük dalgalanmalarda jeneratör gereksiz yere çalışır.
- Gevşek bağlantılar ve ısınma: zamanla klemenslerde ısınma, kararma ve kötü koku.
- Kart arızası: nem, toz ve aşırı gerilim sonrası kontrol kartları bozulabilir.
ATS bakımı
Periyodik bakımda yalnızca motora değil panoya da bakıyoruz:
- Bağlantıları sıkıyor, ısınma izlerini kontrol ediyoruz,
- Kontaktörleri ve kilit mekanizmasını test ediyoruz,
- Şebeke kesintisini taklit ederek jeneratörün devreye girme ve yükü alma süresini ölçüyoruz,
- Ayarları kontrol edip kayda geçiriyoruz.
Elektrik kesildiği halde jeneratörünüz kendiliğinden çalışmadıysa önce paneldeki modun “otomatik” olduğuna ve aküye bakın; diğer olası sebepler jeneratör çalışmıyor yazımızda. Yeni bir jeneratör alacaksanız ATS’yi satış sürecinde birlikte planlıyoruz.
